ΣΤΑΧΥΟΛΟΓΗΜΑΤΑ ΟΣΙΟΥ ΣΕΡΑΦΕΙΜ ΤΟΥ ΣΑΡΩΦ

Ὅσιος Σεραφεὶμ τοῦ Σάρωφ - Σταχυολογήματα

Ὅπου βρίσκεται ὁ Θεός, ἐκεῖ δὲν ὑπάρχει κακό. Ὅλα ὅσα προέρχονται ἀπὸ τὸ Θεό, ἔχουν μέσα τους τὴν εἰρήνη καὶ ὁδηγοῦν τὸν ἄνθρωπο στὴν αὐτοκατάκριση καὶ τὴν ταπείνωση.

«Ἡ πίστη χωρὶς τὰ ἔργα εἶναι νεκρὴ» (Ἰακ. 2:26). Ἡ ἀληθινὴ πίστη δὲν μπορεῖ νὰ ὑπάρξει χωρὶς τὰ ἔργα. Ὅποιος πραγματικὰ πιστεύει, ἐκεῖνος ὁπωσδήποτε θὰ κάνει καὶ καλὰ ἔργα.

ΑΠΟΘΦΕΓΜΑΤΑ ΡΩΣΩΝ ΑΓΙΩΝ ΚΑΙ ΓΕΡΟΝΤΩΝ

Ἀποφθέγματα Ρώσων Ἁγίων καὶ Γερόντων.

Ὁσίου Σεραφεὶμ τοῦ Σαρώφ

«Χριστὸς Ἀνέστη, χαρά μου!».

«Ὅτε ἐλάλουν ἐκ τοῦ νοός μου συνέβαινον σφάλματα».

«Νηστεία δὲν εἶναι μόνο νὰ τρώῃ κανεὶς ἀραιά, ἀλλὰ καὶ νὰ τρώῃ λίγο. Δὲν εἶναι φρόνιμο αὐτὸς ποὺ νηστεύει, νὰ περιμένῃ μὲ ἀνυπομονησία τὴν ὥρα τοῦ γεύματος καὶ νὰ ρίχνεται μὲ βουλημία – σωματικὴ καὶ πνευματικὴ στὸ φαγητό. Ἡ ἀληθινὴ νηστεία ἐξ ἄλλου δὲν εἶναι μόνο στὸ νὰ δαμάζῃ κανεὶς τὸ σῶμα του, ἀλλὰ καὶ στὸ νὰ στερῆται, προκειμένου νὰ δώσῃ ψωμὶ σ᾿ ἐκεῖνον ποὺ δὲν ἔχει.»

ΝΟΥΘΕΣΙΕΣ ΓΕΡΟΝΤΩΝ ΕΙΣ ΤΟ ΠΑΝΤΑ ΕΑΥΤΟΝ ΒΙΑΖΕΣΘΑΙ

ΝΟΥΘΕΣΙΕΣ ΓΕΡΟΝΤΩΝ

ΕΙΣ ΤΟ ΠΑΝΤΑ ΕΑΥΤΟΝ ΒΙΑΖΕΣΘΑΙ, ΑΥΤΗ ΕΣΤΙΝ Η ΟΔΟΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ

- Μὴ γίνου μαθητὴς τοῦ ἐπαινοῦντος ἑαυτόν, ἵνα μή, ἀντὶ ταπεινοφροσύνης, ὑπερηφανίαν μάθῃς.

- Εἶπεν ὁ Ἀϐϐᾶς Ἁλώνιος· ὅτι ἐάν θέλῃ ὁ ἄνθρωπος ἀπὸ πρωὶ ἕως ὀψὲ ἔρχεται εἰς μέτρον θεῖον.

ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΜΕΓ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΜΕΤΑ ΤΟΥ ΔΑΙΜΟΝΟΣ

Διάλογος τοῦ Μεγάλου Ἀντωνίου μετὰ τοῦ Δαίμονος.

Ὅταν ὁ Μέγας Ἀντώνιος ἠσκήτευεν εἰς τὴν ἔρημον, νά καὶ ἔρχεται ὁ Δαίμων τὰ μεσάνυκτα, καὶ τοῦ ἐκτύπησε τὴν πόρτα διὰ νὰ τοῦ ἀνοίξῃ. Ἐσηκώθη λοιπὸν ὁ Μέγας Ἀντώνιος, καὶ ἀφοῦ ἄνοιξε τὴν πόρτα του, βλέπει ἔξαφνα ἄνθρωπον ἀλλόκοτον καὶ ἔστεκεν ἔξω.

ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΜΕΓ.ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΜΕΤΑ ΤΟΥ ΑΓΓΕΛΟΥ

Διάλογος τοῦ Μεγάλου Αντωνίου μετὰ τοῦ Ἀγγέλου

Οὗτος ὁ Μακάριος καὶ Πανθαύμαστος Ἀββᾶς καὶ Πατὴρ ἡμῶν Ἀντώνιος ὁ μέγας, εἰς καιρὸν ὁποῦ εὑρίσκετο εἰς τὴν ἔρημον καὶ ἀσκήτευεν, ἐφάνη πρὸς αὐτὸν Ἄγγελος Κυρίου εἰς σχῆμα Καλογήρου, καὶ ὡς τὸν εἶδεν ὁ Ὅσιος, ἔκαμε πρὸς αὐτὸν μετάνοιαν.

ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΓΕΡΟΝΤΩΝ ΜΕ ΕΡΩΤΑΠΟΚΡΙΣΕΙΣ

Διάλογος ἁγίων Γερόντων μὲ ἐρωτήσεις καὶ ἀποκρίσεις

1. Πῶς πρέπει νὰ εἶναι ὁ μοναχὸς στὸ κελί;

Ἀπόκριση: Νὰ ἀπέχει ἀπὸ τὴ γνώση τῶν πολλῶν πραγμάτων, ὥστε, καθὼς ὁ λογισμὸς μένει ἐλεύθερος ἀπὸ τὰ διάφορα, νὰ κατοικήσει ἡ γνώση τοῦ Κυρίου.

ΠΕΡΙ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΚΑΤΟΡΘΩΜΑΤΩΝ ΑΝΑΧΩΡΗΤΩΝ

Περί διαφόρων κατορθωμάτων αναχωρητών.

1. Δώδεκα ἀναχωρητὲς ἅγιοι, σοφοὶ καὶ πνευματικοὶ ἄνθρωποι, συγκεντρώθηκαν κάποτε καὶ ζήτησαν νὰ ὁμολογήσει ὁ καθένας ὅσα κατόρθωσε στὸ κελί του καὶ ποιὰ ἦταν ἡ πνευματική του ἄσκηση.

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΣΗΜΕΙΟΦΟΡΩΝ

Περὶ σημειοφόρων

4. Ἔλεγε ὁ ἀββᾶς Δουλᾶς, ὁ μαθητὴς τοῦ ἀββᾶ Βησαρίωνα:

Καθὼς βαδίζαμε κάποτε στὰ ἀμμώδη ὑψώματα δίπλα ἀπὸ τὴ θάλασσα, δίψασα καὶ εἶπα στὸν ἀββᾶ Βησαρίωνα:

«Ἀββᾶ, διψῶ πολύ».

Καὶ ὁ Γέροντας, ἀφοῦ ἔκαμε εὐχή, μοῦ εἶπε: «Πιὲς ἀπ᾿ τὴ θάλασσα».

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΔΙΟΡΑΤΙΚΩΝ

Περὶ διορατικῶν

4. Ὁ ἀββᾶς Δανιὴλ εἶπε:

«Μᾶς διηγήθηκε ὁ ἀββᾶς Ἀρσένιος -τάχα γιὰ κάποιον ἄλλον, ἐνῷ ὁ ἴδιος ἦταν- τὰ ἑξῆς:

Ἕνας Γέροντας καθὼς καθόταν στὸ κελί του, ἄκουσε φωνὴ ποὺ ἔλεγε:

«Ἔλα, θὰ σοῦ δείξω τὰ ἔργα τῶν ἀνθρώπων».

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΕΝΑΡΕΤΗΣ ΖΩΗΣ

Σχετικά με τὴν ἐνάρετη ζωὴ.

1. Κάποια φορὰ τὴν ὥρα ποὺ ὁ ἅγιος Ἀντώνιος προσευχόταν στὸ κελί του, ἄκουσε μία φωνὴ ποὺ τοῦ ἔλεγε:

«Ἀντώνιε, δὲν ἔφθασες ἀκόμη στὸ μέτρο τοῦ τάδε τσαγκάρη ποὺ ζεῖ στὴν Ἀλεξάνδρεια».

Σηκώθηκε τὸ πρωί, πῆρε τὸ βαΐτικο ραβδί του καὶ πῆγε νὰ τὸν βρεῖ. Ἔφθασε σὲ κεῖνο τὸ μέρος καὶ μπῆκε στὸ ἐργαστήριό του.

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΑΓΑΠΗΣ

Περὶ ἀγάπης

1. Εἶπε ὁ ἀββᾶς Ἀντώνιος:

«Ἐγὼ δὲν φοβᾶμαι πιὰ τὸν Θεό, ἀλλὰ τὸν ἀγαπῶ, γιατὶ ἡ ἀγάπη διώχνει πέρα τὸν φόβο».

2. Εἶπε πάλι:

«Ἡ ζωὴ καὶ ὁ θάνατος τῆς ψυχῆς ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὸν πλησίον. Ἂν κερδίσουμε τὸν ἀδελφό, τὸν Θεὸ κερδίζουμε, ἐνῷ ἂν σκανδαλίσουμε τὸν ἀδελφό, στὸν Χριστὸ ἁμαρτάνουμε».

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΑΝΕΞΙΚΑΚΙΑΣ

Περὶ ἀνεξικακίας

4. Εἶπε ὁ ἀββᾶς Ζήνων:

«Ἐκεῖνος ποὺ θέλει ν᾿ ἀκούσει γρήγορα ὁ Θεὸς τὴν προσευχή του, μόλις σταθεῖ ὄρθιος καὶ ὑψώσει τὰ χέρια του γιὰ νὰ προσευχηθεῖ πρὸς τὸ Θεό, πρὶν ἀπ᾿ ὅλα καὶ προτοῦ ἀκόμα εὐχηθεῖ γιὰ τὴ δική του ψυχή, ἂς προσευχηθεῖ ἀπὸ τὰ κατάβαθα τῆς ψυχῆς του γιὰ τοὺς ἐχθρούς του. Καὶ μ᾿ αὐτή του τὴν πράξη, γιὰ ὅτι κι ἂν παρακαλέσει τὸ Θεό, θὰ εἰσακουστεῖ».

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΤΑΠΕΙΝΟΦΡΟΣΥΝΗΣ

Περὶ ταπεινοφροσύνης.

1. Ὁ ἀββᾶς Ἀντώνιος βυθίζοντας κάποια φορὰ βαθιὰ τὴ σκέψη του στοῦ Θεοῦ τὴν κρίση ζήτησε νὰ μάθει:

«Κύριε, εἶπε, πῶς μερικοὶ ζοῦν λίγα χρόνια καὶ πεθαίνουν, ἐνῷ ἄλλοι φτάνουν στὰ βαθιὰ γεράματα; Γιατὶ κάποιοι ζοῦν μέσα στὴ φτώχεια καὶ ἄλλοι πλουτίζουν; Καὶ πῶς συμβαίνει ἄδικοι νὰ πλουτίζουν καὶ δίκαιοι ἄνθρωποι νά᾿ναι φτωχοί;»

Ἄκουσε τότε μιὰ φωνὴ νὰ τοῦ λέει:

«Ἀντώνιε, τὸν ἑαυτό σου πρόσεχε. Αὐτὰ εἶναι κρίματα Θεοῦ καὶ δὲν σοῦ συμφέρει νὰ τὰ μάθεις».

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΥΠΑΚΟΗΣ

Περὶ ὑπακοῆς

1. Εἶπε ὁ ἀββᾶς Ἀντώνιος: 

«Ἡ ὑπακοὴ ποὺ συνοδεύεται μὲ τὴν ἐγκράτεια ὑποτάσσει θηρία». 

9. Ἔλεγαν γιὰ τὸν ἀββᾶ Σιλουανὸ ὅτι εἶχε ἕναν μαθητή, ποὺ τὸν ἔλεγαν Μᾶρκο. Αὐτὸς εἶχε μεγάλη ὑπακοὴ καὶ ἦταν καλλιγράφος. Ὁ Γέροντας τὸν ἀγαποῦσε ἰδιαίτερα γιὰ τὴν ὑπακοή του. Εἶχε καὶ ἄλλους ἕνδεκα μαθητές, οἱ ὁποῖοι στενοχωροῦνταν, γιατὶ αὐτὸν τὸν ἀγαποῦσε παραπάνω ἀπ᾿ αὐτούς. 

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΦΙΛΟΞΕΝΙΑΣ ΚΑΙ ΕΛΕΗΜΟΣΥΝΗΣ

Εἶναι ἀνάγκη νὰ φιλοξενοῦμε καὶ νὰ ἐλεοῦμε μὲ ἱλαρότητα

1. Εἶπε ὁ ἀββᾶς Ἀπολλὼς γιὰ τὴν ὑποδοχὴ τῶν ἀδελφῶν:

«Καθὼς ἔρχονται οἱ ἀδελφοί, πρέπει νὰ ὑποκλινόμαστε μὲ σεβασμό, τὴν ὥρα ἐκείνη στὸν Θεὸ ὑποκλινόμαστε καὶ ὄχι σ᾿ αὐτούς. Γιατὶ λέει «εἶδες τὸν ἀδελφό σου, εἶδες τὸν Θεό σου». Καὶ αὐτό, κατὰ τὴ μαρτυρία τῆς Γραφῆς, τὸ ἔχουμε παραλάβει ἀπὸ τὸν Ἀβραάμ. Ἀκόμη ὅταν τοὺς ὑποδέχεστε, νὰ σπεύδετε μ᾿ ὅλη σας τὴν καλὴ διάθεση νὰ τοὺς ἀναπαύσετε. Καὶ αὐτὸ τὸ γνωρίζουμε ἀπὸ τὸ παράδειγμα τοῦ Λὼτ ποὺ μὲ τὴν ἐπιμονή του φιλοξένησε τοὺς ἀγγέλους».

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΑΔΙΑΛΕΙΠΤΗΣ ΚΑΙ ΝΗΦΑΛΙΑΣ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ

Γιὰ τὴν ἀδιάλειπτη καὶ νηφάλια προσευχὴ.

8. Εἶπε ὁ ἀββᾶς Εὐάγριος:

«Εἶναι μεγάλη ὑπόθεση νὰ προσεύχεται ὁ ἄνθρωπος χωρὶς νὰ περισπᾶται καὶ μεγαλύτερη εἶναι νὰ ψάλλει χωρὶς νὰ περισπᾶται».

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΝΗΦΑΛΙΟΤΗΤΟΣ

Εἶναι ἀνάγκη πάντοτε νὰ εἴμαστε νηφάλιοι

3. Εἶπε ὁ ἀββᾶς Ἀντώνιος:

«Αὐτὸς ποὺ χτυπάει τὴ μάζα τοῦ σιδήρου, πιὸ μπροστὰ βάζει στὸ μυαλό του τί πρόκειται νὰ κάνει, δρεπάνι, μαχαῖρι, τσεκοῦρι;

Ἔτσι καὶ ἐμεῖς ὀφείλουμε νὰ ἔχουμε στὸ μυαλό μας ποιὰ ἀρετὴ ἐπιδιώκουμε, γιὰ νὰ μὴν πάει χαμένος ὁ κόπος μας».

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΣ

Περὶ διακρίσεως.

2. Κάποιοι ἀδελφοὶ πῆγαν στὸν ἀββᾶ Ἀντώνιο νὰ τοῦ ἀναφέρουν τὰ ὁράματα ποὺ ἔβλεπαν, καὶ νὰ πληροφορηθοῦν ἀπ᾿ αὐτὸν ἐὰν πρόκειται γιὰ ἀληθινὰ ὁράματα ἢ τὰ δημιουργοῦν οἱ δαίμονες. 

Αὐτοὶ εἶχαν ἕνα γαϊδουράκι ποὺ τοὺς ψόφησε στὸν δρόμο. 

Μόλις ἔφθασαν στὸν Γέροντα, πρόλαβε καὶ τοὺς εἶπε: 

«Πῶς ψόφησε τὸ γαϊδουράκι στὸν δρόμο;» 

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΠΕΡΙ ΑΝΑΓΚΗΣ ΕΠΑΓΡΥΠΝΗΣΕΩΣ ΚΑΙ ΑΚΑΤΑΚΡΙΣΙΑΣ

Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐπαγρυπνοῦμε ὥστε νὰ μὴ κρίνουμε κανένα.

1. Σὲ κάποιον ἀδελφὸ ποὺ ἔμενε στὸ κοινόβιο τοῦ ἀββᾶ Ἠλία, συνέβη κάποτε ἕνας πειρασμός. Γι᾿ αὐτὸ τὸν ἔδιωξαν ἀπὸ κεῖ καὶ πῆγε κοντὰ στὸν ἀββᾶ Ἀντώνιο, στὸ ὄρος. Ἀφοῦ ἔμεινε ὁ ἀδελφὸς κοντά του κάποιο χρονικὸ διάστημα, τὸν ἔστειλε ὁ ἀββᾶς στὸ κοινόβιο ἀπ᾿ ὅπου εἶχε φύγει. Ἐκεῖνοι ὅμως μόλις τὸν εἶδαν, τὸν ξανάδιωξαν καὶ ὁ ἀδελφὸς γύρισε πάλι στὸν ἀββᾶ Ἀντώνιο καὶ τοῦ εἶπε:

ΠΑΡΑΙΝΕΣΕΙΣ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΟΤΙ ΤΙΠΟΤΑ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΓΙΑ ΕΠΙΔΕΙΞΗ

Τίποτε δὲν πρέπει νὰ κάνουμε γιὰ ἐπίδειξη

7. Εἶπε ὁ ἀββᾶς Ἡσαΐας:

«Νομίζω πὼς εἶναι πολὺ σπουδαῖο καὶ πολύτιμο ἀγαθὸ νὰ νικήσει κανεὶς τὴν κενοδοξία καὶ νὰ προκόψει στὴ γνώση τοῦ Θεοῦ. Γιατὶ αὐτὸς ποὺ πέφτει στὴν ἐξουσία αὐτοῦ τοῦ πονηροῦ πάθους τῆς κενοδοξίας, γίνεται ξένος πρὸς τὴν εἰρήνη, σκληραίνει ἡ καρδιά του πρὸς τοὺς ἐν Χριστῷ ἀδελφοὺς καὶ τελικὴ συμφορά του εἶναι ὅτι πέφτει στὴν ὑψηλοφροσύνη, δηλαδὴ στὴν ὑπερηφάνεια, ποὺ εἶναι ἡ μάνα ὅλων τῶν κακῶν.